किन गरिँदैछ पर्यटन प्रोजेक्ट सोकेस-कोशी ?

नेपालको समृद्धिको आधार कृषि, जलस्रोत, पर्यटन र विप्रेषणलाई मान्ने गरिन्छ । नेपाल कृषि प्रधान मुलुक हो । यहाँका धेरैजस्तो जनसंख्या कृषिमा आश्रित छन् । परम्परागत कृषि प्रणालीले गर्दा कृषिबाट चाहेजस्तो लाभ हासिल गर्न भने सकिएको छैन । कृषिमा आधुनिकीकरण गर्न सके यसबाट प्रतिफल लिन सकिन्छ । यसैगरी नेपाल जलस्रोतकै धनी मुलुक भनेर चिनिन्छ । यसमा लगानी गरेर ऊर्जाको उत्पादन गरी निर्यात गर्न सकेको खण्डमा देशले आर्थिक फड्को मार्न सकिन्छ । यसका लागि ठूला-ठूला लगानीको आवश्यकता पर्दछ । देशको मुलुकको अर्थतन्त्रलाई विप्रेषणले धानिरहेको छ । देशका अधिकांश युवाहरू परदेश गएर विदेशी मुद्रा भित्र्याइएका कारण देशको अर्थतन्त्रलाई टेवा पुगेको छ । यदि हामीले अर्थतन्त्रलाई स्थायी रुपमा बलियो बनाउने हो भने दिगो पर्यटनको खाँका तयार पारी कदमहरू चाल्नुपर्ने हुन्छ ।
हाम्रो मुलुकमा अहिले तीन तहको सरकार छ । संघीय सरकार, प्रदेश सरकार र स्थानीय सरकार । सरकारले पनि पर्यटनमा चासो राख्ने गरेको देख्न सकिन्छ । यसको उदाहरण भनेको भिजिट नेपाल इयर-२०२०, कोशी पर्यटन वर्ष-२०८२, पोखरा भ्रमण वर्ष-२०२५ लगायतका घोषणा तथा अन्य स्थानहरूमा पनि पर्यटन वर्ष वा पर्यटनसम्बद्ध कार्यक्रमहरू गरिरहेको देख्न सकिन्छ । यसमा सरकार वा निजी क्षेत्र दुवैको उत्तिकै भूमिका रहने गर्दछ । निजी क्षेत्र बिना सरकारको एकल प्रयासले मात्र पनि पर्यटनको विकास सम्भव छैन । यसका लागि भने उद्देश्य, लक्ष्य र तालमेल भने सामूहिक हुन भने जरुरी हुन्छ ।
निजी क्षेत्रको आयोजनामा कोशी प्रदेशमा पर्यटन लक्षित योजना वा पूर्वाधारहरू कस्ता किसिमका सम्भावना छन् भन्ने हेतुले इन्जिनियरिङ विषय अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीहरुबीचमा प्रतिस्पर्धात्मक पर्यटनको परियोजना उत्खनन गर्ने जमर्को गरिएको छ । एलिसन हस्पिटालिटी प्रा.लि.को आयोजनामा गर्न लागिएको सो पर्यटन प्रोजेक्ट सोकेस-कोशी नामबाट नामाकरण गरिएको छ । यस कार्यक्रमको थिम भनेको कोशी प्रदेशमा युवाहरूको नजरबाट देखिएका परियोजनाहरूको परिकल्पनालाई प्रदर्शनी गर्ने हो । युवाहरू सूचना, प्रविधि एवम् नयाँ खोजमा तल्लीन रहने भएका कारण उनीहरूका क्षमतालाई निखार्ने हेतुले यस कार्यक्रमको आयोजना गर्न लागिएको हो । यस कार्यक्रममा नेपालका जुनसुकै इन्जिनियरिङ कलेजमा अध्ययनरत सिभिल तथा आर्किटेक्ट संकायका विद्यार्थीहरूले आफ्नो समूह बनाएर कार्यक्रममा भाग लिन पाउने छन् । उनीहरुले इन्जिनियरिङका विद्यार्थी अनिवार्य रहने गरी व्यवस्थापन तथा आइटी क्षेत्रका विद्यार्थीहरूलाई पनि आफ्नो समूहमा संलग्न गराउन पाउनेछन् । प्रतिस्पर्धामा सहभागी हुन समूह बढीमा ५ जनाको हुनुपर्नेछ । सहभागी हुन चाहने विद्यार्थीको समूहले २०८२ वैशाख १६ गतेसम्म फर्म भरिसक्नुपर्नेछ ।
प्रतिस्पर्धात्मक प्रतिभा देखाउने यो अवसर विद्यार्थीहरूलाई आफ्नो रचनात्मक सोच प्रस्तुत गर्न तथा व्यावसायिक रुपमा अगाडि बढ्न प्रेरित गर्नेछ । नेपालको पर्यटन क्षेत्रमा नयाँ आयाम थप्न, नवीन संरचना तथा अवधारणाहरू विकास गर्न, तथा स्थानीय समुदायको उत्थानमा योगदान पुर्याउन यो प्रतियोगिता महत्वपूर्ण हुनेछ ।
सहभागी समूहको लिडरलाई वैशाख १७ गते भच्र्युयल ओरियन्टेसनमा सहभागी गराइनेछ । सो ओरियन्टेसनमा उनीहरुले पालना गर्नुपर्ने नियम तथा सर्तहरू, कार्यक्रमको ढाँचा, आयोजनाको उद्देश्य, उनीहरुले तयार गर्नुपर्ने प्रोजेक्टलगायतको विषय जानकारी गराइ अन्तरक्रिया गरिन्छ । यसैगरी सहभागी टिमले वैशाख १९ गते बढीमा १ हजार शब्दको कोशी प्रदेशमा सम्भावना भएका प्रोजेक्टको कन्सेप्ट पेपर बुझाउनुपर्नेछ । सहभागी टिमले बुझाएको कन्सेप्ट पेपर र उनीहरुले तयार गरेको प्रेजेण्टेसन वैशाख २० गते छनौट गरिन्छ । सो छनौट प्रक्रिया काठमाडौंमा आयोजना गरिन्छ । काठमाडौं बाहिरका सहभागी समूहले भिडियोमार्फत प्रोजेक्टको कन्सेप्ट पठाउनुपर्नेछ । छनौट प्रक्रियामा इन्जिनियरिङ क्षेत्र, लगानीकर्ता, पर्यटन क्षेत्र, बैंकिङ क्षेत्रका व्यक्तित्वहरूको निर्णायक टिमबाट उत्कृष्ट १० टिम छनौट गरी उनीहरूलाई प्रतिस्पर्धामा सहभागी गराइन्छ । उनीहरुले आफूले छनौट गरेको स्थानमा स्थलगत अध्ययन गरी सो प्रोजेक्टको ड्रइङ, थ्री डि, प्रोजेक्टको डमी, प्रेजेण्टेसन तयार गरी जेष्ठ ५ गतेसम्म बुझाउनु पर्नेछ ।
उनीहरुले तयार गरेको प्रोजेक्टको प्रदर्शनी २०८२ जेष्ठ ९ गतेदेखि ११ गतेसम्म काठमाडौँस्थित जी रामायणा होटलमा गरिनेछ । सोही प्रदर्शनीका अवलोकनकर्ता, उनीहरूको प्रस्तुतिबाट पनि मूल्यांकन गरिनेछ । र, उनीहरुले तयार गरेको ड्रइङ, थ्री डि, प्रोजेक्ट डमी र प्रजेण्टेसनलाई विज्ञ टोलीको निर्णयबाट मूल्यांकन गरी विजेताहरू छनौट गरेर कार्यक्रमको अन्तिम दिन उनीहरूलाई पुरस्कृत गरिनेछ । प्रतिस्पर्धीहरूको हौसला बढाउनका लागि प्रतियोगितामा प्रथम हुने टिमलाई नगद रु.१ लाख, द्वितीयलाई नगद रु. ५० हजार, तृतीयलाई रु. २५ हजार र सहभागी सम्पूर्ण टिमले रु. १० हजार साथै प्रमाणपत्र, एवं आकर्षक गिफ्ट उपहार प्रदान गरिनेछ । प्रदर्शनी कार्यक्रम बिहान १० बजेदेखि ५ बजेसम्म हुनेछ ।
प्रतियोगिताका प्रमुख उद्देश्य नवीन तथा दिगो पर्यटन संरचना तथा योजना विकास गर्ने, स्थानीय सम्पदाको प्रवर्द्धन गर्ने, पर्यटन व्यवसाय प्रवर्द्धनमा नयाँ उपायहरूको खोजी गरी विद्यार्थीहरूलाई व्यावसायिक स्तरमा अवसर प्रदान गर्ने । सो प्रदर्शनीमा लगानीकर्ताहरूलाई अवलोकनका लागि आह्वान गरिनेछ । नवप्रवर्तक विद्यार्थीहरू र लगानीकर्तालाई जोड्नका लागि आयोजकले पुलको कार्य गर्नेछ ।
प्रदर्शनीमा संघीय सरकार, प्रदेश सरकार, स्थानीय निकाय, योजना आयोग, एनआरन, उद्योग वाणिज्य संघ, लगानी बोर्ड, पर्यटन बोर्ड, वित्तीय संस्था, विद्यार्थी लगायतको उपस्थिति रहनेछ । कोशी प्रदेशका सम्भावनाहरूलाई मुलुकको मेन स्ट्रिमसँग जोड्नका साथै कोशी प्रदेशमा लगानीकर्ता भित्र्याउन सकियोस् भन्ने उद्देश्यले सो को प्रदर्शनी देशको राजधानीमा आयोजना गर्न लागिएको हो । विद्यार्थीहरूले तयार गरेको प्रोजेक्टमा लगानीकर्ताले लगानी गर्न सक्ने वातावरण सिर्जना गर्ने कार्य पनि कार्यक्रमको आयोजकले गर्नेछ ।
प्रतिस्पर्धात्मक प्रतिभा देखाउने यो अवसर विद्यार्थीहरूलाई आफ्नो रचनात्मक सोच प्रस्तुत गर्न तथा व्यावसायिक रुपमा अगाडि बढ्न प्रेरित गर्नेछ । नेपालको पर्यटन क्षेत्रमा नयाँ आयाम थप्न, नवीन संरचना तथा अवधारणाहरू विकास गर्न, तथा स्थानीय समुदायको उत्थानमा योगदान पुर्याउन यो प्रतियोगिता महत्वपूर्ण हुनेछ ।
प्रतियोगिताका प्रमुख उद्देश्य नवीन तथा दिगो पर्यटन संरचना तथा योजना विकास गर्ने, स्थानीय सम्पदाको प्रवर्द्धन गर्ने, पर्यटन व्यवसाय प्रवर्द्धनमा नयाँ उपायहरूको खोजी गरी विद्यार्थीहरूलाई व्यावसायिक स्तरमा अवसर प्रदान गर्ने । सो प्रदर्शनीमा लगानीकर्ताहरूलाई अवलोकनका लागि आह्वान गरिनेछ । नवप्रवर्तक विद्यार्थीहरू र लगानीकर्तालाई जोड्नका लागि आयोजकले पुलको कार्य गर्नेछ । सबैलाई यस कार्यक्रममा सहभागी भएर यसको उद्देश्य प्राप्तिका लागि सहकार्यका लागि आह्वान गर्दछौं । जय पर्यटन !